Copyright, Industrial designs, Prawo autorskie, Wzory przemysłowe

Opinia AG M. Szpunara w sprawie ochrony prawnoautorskiej wzorów przemysłowych (C-683/17, Cofemel vs. G-Star Raw CV)

summer-2446567_1280

Wzór przemysłowy

Zgodnie z definicją zawartą w art. 102  polskiej ustawy Prawo własności przemysłowej, wzorem przemysłowym jest  „nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację”. 

Przykładami wzorów przemysłowych są:

  • opakowania
  • etykiety
  • meble
  • zabawki
  • butelki
  • ubrania

Ochrona wzorów przemysłowych

Ochronę można uzyskać poprzez rejestrację wzoru przemysłowego zgodnie z jedną z dostępnych procedur:

  • krajową
  • regionalną (np. unijną)
  • międzynarodową

Rejestracji w polskim Urzędzie Patentowym dokonuje się na 25 lat, przy czym ten czasookres podzielony jest na krótsze 5-letnie okresy ochronne.

Opłaty

OPŁATY JEDNORAZOWE

Lp.   Wyszczególnienie  Wysokość opłaty w zł
I Opłaty jednorazowe
1 Za zgłoszenie wzoru przemysłowego  300,00
Od oświadczenia o korzystaniu z pierwszeństwa – za każde pierwszeństwo  100,00
2 Od wniosku o przywrócenie terminu lub wniosku o uwzględnienie uchybienia terminu z powodu nadzwyczajnych okoliczności 80,00
3 Za publikację o udzielonym prawie z rejestracji 70,00

OPŁATY OKRESOWE

Tytuł opłaty Wysokość opłaty w zł
za pierwszy okres ochrony (1., 2., 3., 4. i 5. rok ochrony) 150,00
za drugi okres ochrony (6., 7., 8., 9. i 10. rok ochrony) 250,00
za trzeci okres ochrony (11., 12., 13., 14. i 15. rok ochrony) 500,00
za czwarty okres ochrony (16., 17., 18., 19. i 20. rok ochrony) 1000,00
za piąty okres ochrony (21., 22., 23., 24. i 25. rok ochrony) 2000,00

Przy rejestracji brany jest pod uwagę wymóg:

  • postaci wytworu lub jego części, czyli musi odnosić się do zewnętrznych elementów wytworu, takich jak kształt, struktura, układ linii, kontury, właściwości powierzchni, rysunek, ornament, kolorystyka itp.
  • nowości
  • indywidualnego charakteru.

Rejestracja wzoru przemysłowego w UE

Rejestracji dokonuje się w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) w Alicante lub za pośrednictwem Urzędu Patentowego RP. Opłata od podstawowego zgłoszenia wzoru przemysłowego to 350 euro. Zarejestrowany wzór wspólnotowy przyznaje jego właścicielowi wyłączne prawo do jego używania i zakazywania osobom trzecim, bez zgody właściciela, jego używania na terenie całej Wspólnoty przez okres 5 lat, począwszy od daty zgłoszenia wzoru. Właściciel tego prawa może czterokrotnie przedłużać okres ochronny, łącznie do 25 lat od daty dokonania zgłoszenia.

Nierejestrowany wzór przemysłowy

W Unii Europejskiej można również uzyskać ochronę na nierejestrowany wzór wspólnotowy na okres trzech lat od daty ujawnienia wzoru w UE. Ochrona nierejestrowanego wzoru daje możliwość sprawdzenia rynku, ale należy pamiętać, że od chwili ujawnienia twórca ma 12 miesięcy na jego rejestrację.

Opinia Advocate General Szpunara w sprawie C-683/17, Cofemel Sociedade de Vestuário SA przeciwko G-Star Raw CV

Sprawa dotyczy zarzutu skopiowania wzorów jeansów przez portugalską spółkę Cofemel od niderlandzkiej spółki G-Star Raw CV. Czytaj dalej „Opinia AG M. Szpunara w sprawie ochrony prawnoautorskiej wzorów przemysłowych (C-683/17, Cofemel vs. G-Star Raw CV)”

Copyright, Prawo autorskie

Utwór pracowniczy – czy pracownik posiada do niego prawa autorskie?

 

writing-828911_1280Kandydaci do pracy i młodzi pracownicy wykonujący pracę twórczą (np. pisarze, reporterzy) często zadają sobie pytanie – kto posiada prawa autorskie do utworu stworzonego w ramach wykonywanej przez nich pracy? 

Pod poniżej opisanymi warunkami, prawa autorskie majątkowe do utworu wykonanego przez pracownika przysługują pracodawcy.

Jakie warunki należy spełnić, aby przyjąć, że prawa autorskie do utworu wykonanego przez pracownika przysługują jego pracodawcy?

  • Utwór wykonano w wyniku zawartej umowy o pracę oraz stosunku pracy, który powstał w wyniku powołania, mianowania i spółdzielczej umowy o pracę. Nie obejmuje umowy o dzieło, umowy zlecenia, umowy o świadczenie usług;
  • Nabycie praw przez pracodawcę powinno być zgodne z celem zawartej umowy i zamiarem stron.
  • Utwór powinien zostać wykonany w ramach obowiązków pracowniczych, a nie przy okazji;
  • Pracodawca musi przyjąć dany utwór (dopuszczalnie poprzez osobę reprezentującą go czy w sposób dorozumiany);

Pracodawca nabywa jedynie prawa majątkowe do wykonanego przez swojego pracownika utworu. Pracownik zachowuje prawa autorskie osobiste np. prawo oznaczania utworu swoim nazwiskiem. Natomiast pracownikowi nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie z tytułu wykonania utworu.

Orzecznictwo

Czytaj dalej „Utwór pracowniczy – czy pracownik posiada do niego prawa autorskie?”

Copyright, Prawo autorskie, Prawo gier komputerowych

Prawo autorskie do postaci fikcyjnej

super-mario-2690254_1280

Czy twórcom postaci fikcyjnych przysługują prawa autorskie? To pytanie zadają sobie pisarze tworzący dzieła literackie (np. autorka postaci Harrego Pottera), autorzy komiksów i innych podobnych dzieł, gdzie postacie mają formę plastyczną (np. komiks Kapitan Polska) czy wreszcie twórcy postaci z dzieł audiowizualnych (np. Batman czy Mario Bross). Jak można chronić postacie fikcyjne na gruncie prawa autorskiego?

Ochrona prawa autorskiego w stosunku do postaci fikcyjnych

W polskiej ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych nie ma regulacji, która odnosiłaby się bezpośrednio do ochrony postaci fikcyjnych. Ale przyjmuje się, że ta ochrona kształtuje się w dwojaki sposób.

Po pierwsze, ochrona związana jest ochroną całego utworu, gdyż przyjmuje się, że postać fikcyjna stanowi integralną jego część, a jej wykorzystanie bez zezwolenia może skutkować zarzutem naruszenia integralności dzieła.

Po drugie ochrona samoistna postaci fikcyjnej może wynikać z: Czytaj dalej „Prawo autorskie do postaci fikcyjnej”

Copyright, Prawo autorskie, Własność intelektualna

Dozwolony użytek publiczny i osobisty „fair use” w Polsce

zrzut ekranu 2019-01-7 o 09.46.47
Foto: writecomics.com

Czym jest dozwolony użytek?

Dozwolony użytek to możliwość korzystania z utworu bez konieczności uzyskiwania zgody uprawnionego. Takie wykorzystanie utworu nie może naruszać praw twórcy poza zakres objęty dozwolonym użytkiem i stanowi wyjątek od ogólnych zasad ochrony prawa autorskiego. Poniżej opisane zostały zasady korzystania z instytucji dozwolonego użytku tylko w zakresie prawa polskiego.

Rodzaje dozwolonego użytku:

  • publiczny, w tym dozwolony użytek edukacyjny;
  • osobisty (prywatny).

Dozwolony użytek uzasadniony jest interesem społecznym i umożliwia rozwój społeczeństwa w dziedzinie kultury i sztuki. Bez dozwolonego użytku nie byłoby możliwe korzystanie z cudzego utworu, czyli np. pożyczenie książki znajomemu czy odtworzenie muzyki na urodzinach.

Dozwolony użytek osobisty

Dozwolony użytek osobisty (prywatny) to możliwość korzystania z rozpowszechnionego już utworu bez konieczności uzyskiwania zgody twórcy. Aby móc korzystać z dozwolonego użytku osobistego należy spełnić poniższe trzy warunki:

  1. Utwór musi być już rozpowszechniony (np. nie obejmuje utworów przedpremierowych);
  2. Krąg osób korzystających z utworu to osoby pozostające ze sobą w związku osobistym, w tym stosunku pokrewieństwa (spokrewnienie w linii prostej np. ojciec, babcia lub bocznej np. ciotka, brat, siostra), powinowactwa (małżonek z rodziną drugiego małżonka) lub w stosunku towarzyskim (np. przyjaciele z klasy).
  3. Nieodpłatność i cel niekomercyjny, czyli w innym celu niż zarobkowym lub handlowym.

Dozwolony użytek nie dotyczy utworów znajdujących się w domenie publicznej, gdyż co do tych utworów prawa autorskie majątkowe już wygasły.

Dozwolony użytek osobisty nie obejmuje programów komputerowych (wyłączenie). Czytaj dalej „Dozwolony użytek publiczny i osobisty „fair use” w Polsce”